Ana aldığı gavalıları nahardan sonra uşaqlara paylamaq istəyirdi. Gavalılar boşqabda idi. Vanya ömründə gavalı yemədiyi üçün onları maraqla iyləyirdi.

İlyas Əfəndiyevin "Aydınlıq gecələr" hekayəsi quru elmi maraqlar üzərində qurulan rəsmi münasibətlə ruhu bəsləyən həqiqi hisslərin qarşıdurmasını əks etdirən lirik-psixoloji əsərdir.Nişanlısı Kərimlə münasibətlərində yalnız elmi müzakirələr və rəsmiyyət görən gənc qadının daxili dünyası, bəstəkar Surxayın bağçada ifa etdiyi ecazkar musiqilərin təsiri ilə tamamilə dəyişir. Bu aydınlıq gecələrdə o, quru hesablardan uzaq olan həqiqi duyğuların və daxili azadlığın nə olduğunu anlayır. Əsər insanın daxili təkamülünü, xoşbəxtliyin formul və qaydalarda deyil, ruhun səmimi harmoniyasında olduğunu incəliklə nümayiş etdirir.

Bu qədim nağılın bizə pıçıldadığı bircə söz var: Mütləq axırda yaxşılar qalib gələcək.

Biri var imiş, biri yox imiş, bir dərzi var imiş bunun da bir şagirdi varmış. Bu dərzi padşaha paltar tikirmiş ki, sabaha kimi hazır etsin. Odur ki, gecə şagirdi ilə işləməgə məşğul imiş. Dərzinin şagirdini gecənin bir vaxtı yuxu tutur; dərzi bunu gördükdə tez onu oyadır ki, qalx sabaha kimi paltar hazır olmasa padşah atamıza od vurar. Şagird uyqudan oyanıb ustadına deyir ki, qəribə yuxu görürdüm heyif oyatdın. Dərzi nə qədər bundan gördügü yuxunu söyləməyi xahiş edirsə oğlan cavab verir: – Yuxum zahir olmasa söyləmərəm.

Robert Luis Stivensonun “Doktor Cekil və cənab Haydın qəribə hekayəsi” əsəri fantastik hadisələrlə zəngindir. Əsərdə insan təbiətinin haçalanması təsvir olunur. Mərhəmətli, cəmiyyətdə böyük hörmətə sahib olan doktor Cekil hazırladığı preparat sayəsində zamanla qəzəb dolu, pislik simvolu olan Hayda çevrilir. O, əvvəlcə özünün əvvəlki obrazına asanlıqla qayıda bilir ‒ içdiyi preparat onu gah Hayda, gah da Cekilə çevirir. Robert Stivenson əsərdə göstərir ki, əgər insan pis niyyətlərinə meydan verərsə, tədricən onun əsirinə çevrilə bilər. Ehtirasları, içindəki neqativ hissləri cilovlamayanda xarakterin mənfi xüsusiyyətləri qalib gəlir