İstedadlı qadın yazıçılarımızdan olan Ələviyyə Babayeva çoxsaylı roman, povest, hekayələr müəllifidir. O həmçinin L.Tolstoy, İ.Turgenev, A.Çexov, V.Astafyev, V.Polova, Y.Sotkin, Qaydar, A.Zaqers, Astafayev və s. kimi görkəmli sənərkatların əsərlərini dilimizə çevirmişdir. Onun imzası 1936-cı ildə çap etdirdiyi “İki həyat” hekayəsilə tanınmağa başlandı. Müəllifin “Mənim müəllimim” adlı ilk kitabı isə 1950-ci ildə “Uşaq gənc nəşr” də çap olundu. Sonra müəllifin birbirinin ardınca “Hekayələr”, “Tək ağac”, “Kənd yolları”, “Payızda”, “Yenə bahardı”, “Tut ağacı”, “Süsən sünbül”, “Hörüklər”, “Adamlar və talelər”, “Hardasan, dost, harda”, “Əlvida”, “Dəli Sona” “Son döngə” və s. əsərləri işıq üzü gördü. O, cəmiyyətin ictimai-siyasi mənzərəsi ilə yanaşı, insan qəlbini, mənəviyyatını əsərlərində işıqlandırırdı və müasir dövrünün həqiqətlərini, reallığını doğru-dürüst əks etdirirdi

Sübh tezdən olsa da, göy üzü qıpqırmızı idi. Axşamdan pal- paltarlı yerinə girən Zərnişan gecəni narahat yatsa da,tezdən durmağa vərdiş etdiyindən saat 6 olmamış yerindən qalxdı. Dünən gecədən toplar, minaatanlar susmuşdu. Sərhəd kəndlərində yaşayanlar üçün adi günlərdən biri başlayırdı. Bir neçə dəqiqədən sonra nə olacağı heç kimə bəlli deyildi.

Hekayə, qəhrəman Hal Shelburn və onun ailəsinin uşaqlıq evlərində köhnə əşyaları gözdən keçirməsi ilə başlayır. Halın oğlu zirzəmidə içində qəribə bir oyuncaq meymun olan qutu tapır. Həmin oyuncaqla bağlı dəhşətli xatirələri olan Hal onu çox illər əvvəl quyuya və gölə ataraq canını qurtarmağa çalışmışdı.Oyuncağın lənəti odur ki, meymun əlindəki zilləri bir-birinə vurub səs çıxaran kimi, yaxınlıqdakı kimsə dəhşətli və qeyri-təbii şəkildə həlak olur. Hal oyuncağı məhv etməyin qeyri-mümkün olduğunu və hər dəfə qəribə bir şəkildə evinə geri döndüyünü anlayır.

Əsərdə varlı və tanınmış kinoaktyorun həyat yoldaşı olan Satokonun (bəzi tərcümələrdə Toşiko) evlərində baş verən qəfil bir hadisədən sonra yaşadığı dərin mənəvi və psixoloji böhran təsvir olunur. Evlərində işləyən dayənin nikahdankənar və gözlənilməz doğuşu zamanı Satokonun əri tam bir laqeydlik nümayiş etdirir, yeni doğulmuş körpə isə adi bir qundaq bezinə belə layiq görülməyərək qanlı bir qəzet parçasına bükülür. Bu səhnə və ərinin hadisəyə laqeyd, istehzalı yanaşması Satokonun qəlbində silinməz bir yara açır; o, qəzetə bükülmüş həmin körpənin böyüyüb səfil bir gənc olacağını və cəmiyyətdən intiqam alacağını düşünərək dərin bir günahkarlıq və qorxu hissinə qapılır. Müəllif bu yığcam hekayədə zahiri parıltının arxasında gizlənən mənəvi eybəcərliyi fəlsəfi çalarlarla tənqid edərək, insan taleyinin kövrəkliyini növbəti dəfə oxucuya çatdırır.

Skrolukadakı balaca daxmanın pəncərəsindən içəri tutqun qış axşamı boylanırdı. Evin sahibəsi Katrinna yun əyirirdi, dizlərinin üstündə uzanmış pişiksə cəhrənin ahəstə uğultusuna uyğun yavaş-yavaş yırğalanırdı. Katrinnanın əri Yan Anderson ocağın qırağında oturmuşdu, kürəyini ocağa verib qızınırdı. Bütün günü Erik Fallın meşəsində ağac qırmışdı, indi də dincəlməyə haqqı var idi. Hətta Katrinna da onun işlə məşğul olmadığına, beşyaşlı qızıyla oynayıb-zarafatlaşdığına etiraz eləyə bilmədi.