Don Kixot

Migel de Servantesin dünya ədəbiyyatının ilk müasir romanı hesab olunan "Don Kixot" əsəri, cəngavərlik romanları oxumaqdan ağlını itirən və özünü orta əsrlərin gəzərgi cəngavəri elan edən yaşlı ispan zadəganı Alonso Kixanonun macəralarından bəhs edir. Özünə "Don Kixot" adını qoyan qəhrəman, köhnə bir zireh geyinərək, arıq atı Rosinantın belində dünyada ədaləti bərpa etmək, məzlumları qorumaq və xəyalında canlandırdığı "gözəllər gözəli" Dulsineya del Tobosonun sevgisini qazanmaq üçün yola düşür. Bu səyahətdə ona reallığı təmsil edən, sadəlövh, lakin sadiq kəndli Sanço Pansa daxıl olaraq yoldaşlıq edir. Don Kixotun xəyal gücü reallığı tamamilə təhrif etdiyi üçün o, yel dəyirmanlarını nəhəng canavarlar, qoyun sürülərini düşmən orduları, kasıb karvansaraları isə möhtəşəm qalalar kimi görür və onlara qarşı amansız, lakin gülünc mübarizəyə başlayır. Servantes bu romanda parlaq bir satira və yumor vasitəsilə dövrünün cəngavərlik idealizmini tənqid edərkən, eyni zamanda idealizmlə realizmin, xəyalla həqiqətin toqquşmasını ustadca təsvir edir və bəşəriyyətə "Donkixotluq" kimi fundamental bir fəlsəfi anlayış bəxş edir.