Taraskonlu Tartarenin qeyri-adi macəraları

Author: Alfons Dode

Taraskonlu Tartarenin qeyri-adi macəraları

Fransanın cənubundakı kiçik və sakit Taraskon şəhərciyinin sakinləri ovçuluq ehtirası ilə yaşasalar da, ətrafda ovlayacaq heç bir heyvan qalmadığından sadəcə havaya papaq atıb güllələməklə təsəlli tapırlar; bu qəribə cəmiyyətin ən hörmətli, lovğa və xəyalpərəst lideri isə evini silahlar və səyyah kitabları ilə dolduran, hamıya böyük qəhrəmanlıqlarından dəm vuran Tartarendir. Onun kitablardan oxuduğu macəraları real həyatı kimi danışması yerli camaatda elə bir rəy yaradır ki, hamı ondan böyük bir səyahət gözləyir və Tartaren öz lovğalığının qurbanı olaraq, əslində heç istəmədiyi halda, Şimali Afrikaya — Əlcəzairə şir ovuna getməyə məcbur olur. Əlcəzairə çatdıqda fransız mühitindən tamamilə fərqli, şərq koloriti və fırıldaqçılarla qarşılaşan Tartaren Don Kixotsayağı sadəlövhlüyü ucbatından özünü saxta şahzadələrin və hiyləgərlərin oyuncağına çevirir, şir əvəzinə kor bir qocanın əhliləşdirilmiş quyruqsuz aslanını güllələyir və yerli camaat tərəfindən döyülərək bütün pullarını itirir. Sonda əlində sadəcə sadiq yoldaşına çevrilən qoca bir dəvə ilə doğma Taraskona utanc içində qayıdan Tartaren, şəhər sakinlərinin onun bu səfərini böyük bir qəhrəmanlıq dastanı kimi qarşıladığını və gətirdiyi dəvəni igidliyinin sübutu hesab etdiyini görəndə dərhal roluna geri dönür. Dode bu əsərdə parlaq bir yumor və ironiya vasitəsilə cəmiyyətdəki parazit qəhrəmanlıq iddialarını, burjua təbəqəsinin saxtalığını və insanın öz daxili qorxularını gizlətmək üçün uydurduğu illüziyaları ustadca ifşa edir.